تبلیغات
خرید فروش انواع استروئید هورمون دکادورابولین ناندرولون کات حجم دوره خشک کلن بوترول پارابولان پری موبلان استانازول استانازولول وینسترول دیانابول آنابول آناپول آناپولون آناپولان ترنبولون بولدنون سایپیونات پرپیونات تستوسترون اکسی متالون دکورت دگزا سوستانون اک - هورمون

خرید فروش انواع استروئید هورمون دکادورابولین ناندرولون کات حجم دوره خشک کلن بوترول پارابولان پری موبلان استانازول استانازولول وینسترول دیانابول آنابول آناپول آناپولون آناپولان ترنبولون بولدنون سایپیونات پرپیونات تستوسترون اکسی متالون دکورت دگزا سوستانون اک

دوشنبه 9 خرداد 1390

هورمون

نویسنده: مرتضی نعمت الهی   

چگونگی اندازه‌گیری مقدار هورمون‌ها
در بیماری‌های مختلف مقدار هورمون‌ها در خون افزایش یا كاهش می‌یابد و پزشك می‌تواند این گونه بیماری‌ها را با دانستن مقدار یك هورمون تشخیص دهد. از این رو، پس از معاینه‌ی بیمار اگر برخی از نشانه‌های بیماری هورمونی را در او تشخیص دهد، بررسی هورمونی را به بیمار پیشنهاد می‌كند . در بخش هورمون‌شناسی از او مقداری خون می‌گیرند و با كمك ابزارها و روش‌های زیست‌شیمیایی میزان هورمون‌ها در خونش اندازه‌گیری می‌شود.
اندازه‌گیری هورمون‌ها
به طور معمول مقدار هورمون‌ها در خون بسیار پایین است. بنابراین، برای اندازه‌گیری هورمون‌ها باید از ابزارهای بسیار حساسی استفاده كرد تا بتوان بین مقدار عادی و غیر عادی تفاوت گذاشت. در همه‌ی روش‌های اندازه‌گیری هورمون‌ها، پادتن‌ها(آنتی‌بادی‌ها) نقش بنیادی دارند. از آن‌جا كه هر نوع پادتن فقط به یك نوع مولكول خارجی متصل می‌شود، می‌توان با تزریق تك تك هورمون‌ها به جانورانی مانند خرگوش دستگاه ایمنی آن‌ها را به ساختن پادتن‌های ویژه‌ی آن هورمون‌ها وادار كرد. برای مثال، با تزریق انسولین انسانی به خرگوش، دستگاه ایمنی جانور كه این مولكول را بیگانه می‌پندارد، به تولید پادتنی می‌پردازد كه فقط به انسولین انسانی متصل می‌شود. این پادتن‌ها را می توان از خون جانور جدا و برای اندازه گیری هورمون‌ها به كار برد.
سنجش رادیو ایمنی
اصول سنجش رادیو ایمنی این گونه است:
1. مقدار زیادی پادتن برای هورمون مورد نظر فراهم می‌شود.
2. مقداری هورمون خالص با ایزوتوپ رادیواكتیو، نشان‌دار می‌شود.
3. مقداری از پلاسمای خون فرد مورد نظر را با پادتن آماده شده و مقدار مشخصی هورمون نشان‌دار، مخلوط می‌كنند. در این مخلوط، هورمون پلاسما با هورمون نشاندار بر سر اتصال به پادتن با هم رقابت می‌كنند. در این رقابت مقدار هر كدام از هورمون‌های غیر نشاندار و نشاندار، با غلظت آن‌ها متناسب است. البته مقدار پادتن باید كمتر از آن باشد كه همه‌ی هورمون نشاندار و هورمون غیر نشاندار به آن متصل شوند.
4. پس از آن كه رقابت به پایان رسید، مجتمع هورمون- پادتن از مخلوط جدا و مقدار هورمون رادیو اكتیو با دستگاه رادیو اكتیوسنج، اندازه‌گیری می‌شود.
اگر مقدار رادیواكتیو سنجش شده بالا باشد، نشان می‌دهد مقدار زیادی هورمون نشاندار به پادتن‌ها متصل شده است. بنابراین مقدار اندكی هورمون غیر نشاندار با هورمون نشان‌دار رقابت كرده، زیرا غلظت هورمون غیر نشان‌دار در پلاسمای مورد سنجش كم بوده است.
اگر مقدار رادیواكتیو سنجش شده پایین باشد، نشان می‌دهد مقدار اندكی هورمون نشان‌دار به پادتن‌ها متصل شده است. بنابراین، مقدار زیادی هورمون غیر نشان‌دار با هورمون نشان‌دار رقابت كرده، زیرا غلظت هورمون غیر نشان‌دار در پلاسمای مورد سنجش زیاد بوده است.
5. برای این كه اندازه‌گیری از حالت كیفی به حالت كمی(مقداری) تبدیل شود، رادیوایمنی با غلظت‌های مختلف اما مشخصی از هورمون غیر نشان‌دار انجام می‌شود. آنگاه منحنی استانداردی تهیه می‌شود كه با داشتن آن می‌توان غلظت یك هورمون را به طور دقیق مشخص كرد.
امروزه همه‌ی مواد لازم برای انجام رادیوایمنی جهت سنجش هورمون‌ها در بسته‌بندی‌های ویژه‌ای به نام كیت در اختیار آزمایشگاه‌ها می‌گذارند. چگونگی كار با كیت و در واقع چگونگی انجام رادیو ایمنی در دفترچه‌ی راهنمای آن آمده است.
پادتن هورمون مورد نظر به ته لوله‌های ویژه متصل است.
هورمون نشان‌دار و هورمون غیر نشان‌دار به لوله‌ها افزوده می‌شوند.
دو هورمون برای اتصال به پادتن رقابت می‌كنند. هورمون‌هایی كه متصل نشده‌اند شسته می‌شوند.
مقدار هورمون نشان‌دار با دستگاه تعیین و غلظت هورمون غیر نشان‌دار بر پایه‌ی آن محاسبه می‌شود.
 
 

 
سنجش ایمنی‌آنزیم: ELISA
این روش تفاوت بنیادی با سنجش رادیوایمنی ندارد. فقط در این روش به جای ماده‌ی رادیواكتیو از فعالیت آنزیمی بهره گرفته می‌شود. به عبارت دیگر، به جای هورمون نشان‌دار، هورمونی به كار می‌رود كه به آنزیم پراكسیداز متصل است. در صورتی كه سوبسترای(ماده واكنشگر) این آنزیم در محیط باشد، آنزیم آن را به فرآورده رنگینی تبدیل می‌كند. با روش رنگ سنجی می‌توان مقدار فرآورده‌ی تولید شده و به عبارتی میزان هورمون نشان‌دار را تعیین كرد. در سنجش ایمنی‌آنزیم نیز تعیین مقدار هورمون در نمونه پلاسما به كمك منحنی استاندارد انجام می‌شود .
در این جا اصول كلی سنجش هورمون‌ها بیان شد. جزپیات این كار بر پایه‌ی نوع هورمون یا شیوه ابداعی شركت خاصی كه كیت تولید می‌كند، ممكن است اندكی تفاوت داشته باشد.
اكنون با یك مثال ببینیم دانستن مقدار هورمون‌ها چگونه به ‍‍پزشك در تشخیص بیماری كمك می‌كند.
مقدار هورمون ها و علت شناسی بیماری ها
همان طور كه می دانید غده هیپوفیز فعالیت بیشتر غده های هورمونی را تنظیم می كند . این غده با رهایی هورمون هایی موسوم به هورمون های تحریك كننده به درون خون باعث ترشح هورمون های دیگری از از سایر غده ها می شود. برای مثال هورمون تیروئیدی TSH با اثر بر غده تیروئید باعث افزایش ترشح هورمون های تیروییدی ( T3 و T4 ) از این غده می شو د. از طرف دیگر فعالیت ترشحی خود غده هیپوفیز تحت نظارت بخشی از مغز به نام هیپوتالاموس است . هیپوتالاموس با رهایی هورمونهایی موسوم به هورمون های آزاد كننده یا بازدارنده باعث ترشح یا مانع ترشح هورمون های تحریك كننده از هیپیوفیز می شود . برای مثال هورمون هیپوتالاموسی TRH باعث رهایی TSH از هیپوفیز می شود. سپس TSH با اثر بر غده تیروئید بر ترشح T 3 و T 4 از این غده می افزاید . در ح الت عادی وقتی میزان T 3 و T 4 در خون افزایش می یابد این هورمون ها با اثر روی هیپوفیز و هیپوتالاموس از میزان ترشح TSH و TRH از غده ها ی مربوط ، می كاهند و به طور غیر مستقیم مانع افزایش بیش از حد خود می شوند.
 
حال بیماری را در نظر بگیرید كه علائم پركاری تیروئید را نشان می دهد . این بیمار ممكن است به علت اختلال در عملكرد غده تیروئید به این عارضه دچار شده باشد یا بیماری او به علت افزایش ترشح TSH از غده هیپوفیز باشد. اندازه گیری هورمون های تیروئید ی ( T 3 و T 4 ) و TSH می تواند به علت شناسی بیماری كمك كند .
• اگر مقدار هورمون های تیروئید ی ( T 3 و T 4 ) در خون بالا باشد و مقدار TSH پایین باشد ، نشان دهنده این است كه پركاری تیروئید به علت اختلال در خود تیروئید رخ داده است . برای مثال در بیماری گریوز ( Graves ) كه مهم ترین عامل پركاری تیروئید است ، به علت واكنشهای خود ایمنی پادتنی علیه گیرنده TSH ( واقع در سطح سلول های غده تیروئید ) ساخته می شود. این پادتن باعث تحریك این گیرنده و افزایش تولید و ترشح هورمون های تیروئید می شوند . با افزایش هورمون های تیروئید ی مقدار TSH كاهش می یابد . از این رو ، در این بیماران مقدار T 3 و T 4 بالا و مقدار TSH پایین است. تعیین مقدار پادتن ضد گیرنده TSH علت شناسی را مطمئن تر می كند.
• اگر مقدار هورمون های تیروئید ی و مقدار TSH نیز بالا باشد ، ممكن است پركاری تیروئید به علت اختلال در هیپوفیز رخ داده باشد . سرطانی شدن هیپوفیز یا مقاومت آن به هورمون های تیروئید ی باعث افزایش ترشح TSH می شود . TSH با تحریك غده تیروئید مقدار ترشح T 3 و T 4 را افزایش می دهد . ( منظور از مقاومت هیپوفیز به هورمون های تیروئید این است كه این غده در پاسخ به افزایش T 3 و T 4 مقدار ترشح TSH را كاهش نمی دهد. )
به یك مثال واقعی توجه كنید :
خانمی 16 ساله به علت پوسته پوسته شدن پوست ، ركود رشد موها ، خستگی و خواب آلودگی شدید و اندكی گرفتگی صدا به پزشك مراجعه كرده است .
معاینه پزشك:
1- كاهش تعداد ضربان قلب واضح است.
2- همیشه احساس سرما دارد.
3- زیر چشم ها پف آلود است.
4-برون ده قلبی و حجم خون كاهش یافته است .
بررسی آزمایشگاهی :
1- T 3 و T 4 : بالا
2- TSH : بالا
3- TRH : پایین
4- بررسی هیپوفیز : طبیعی
چون مقدار هورمون های تیروئید در این بیمار بالاست ، وی باید نشانه های پركاری تیروئید ( از جمله افزایش ضربان و برون ده قلب و احساس گرما و تعرق زیاد) را نشان دهد ، اما برعكس نشانه های كاهش فعالیت تیروئید را نشان می دهد.
به نظر می رسد در این بیمار سلول های بدن به دلایل ژنتیكی یا عارضه ای به هورمون های تیروئید ی پاسخ نمی دهند. در نتیجه در این بیمار با وجود بالا بودن T 3 و T 4 نشانه های كم كاری تیروئید دیده می شود . چون مقدار هورمون های تیروئید ی بالاست ، انتظار می رود مقدار TSH پایین باشد اما به نظر می رسد مقدار TSH به علت مقاومت هیپوفیز به هورمون های تیروئید ی افزایش یافته است .

منبع : جزیره دانش
|+| نوشته شده توسط پاورلیفتر در چهارشنبه یکم دی 1389 و ساعت 5:11  آرشیو نظرات
 تغذیه و کنترل هورمونها

از یک تمرین نسبتاً سنگین به جهت تحریک عضلات به رشد بدن ذخائر گلیکوژن خود را تا حدود زیادی از دست میدهد بدن برای ادامه حیات به گلیکوژن احتیاج دارد بنا براین برای مقابله با وضعیت به وجود آمده  شروع به ترشح هورمون کورتیزل میکند. ابتداً به جهت آگاهی کامل از روند تشکیل ونحوه عمل و مزایا ومعایب این هورمون توضیحات کاملی مینویسم. لازم به یادآوری میدانم که بدن بدون وجود خیلی از هورمونها قادر به ادامه حیات میباشد ولی بدون وجود کورتیزول قادر به ادامه حیات نیست.

 

غدد فوق کلیوی (Adrenal )

   این غدد روی کلیه ها قرار دارند و وزن هر غده حدود 5 گرم است. هر غده از دو بخش قشر(Adrena Cortex ) و مغز ( Adrenal Medulla)  تشکیل شده است که هر بخش هورمون های جداگانه ای ترشح می کنند.

  

  بخش قشری غده آدرنال

    اهمیت قشر غده آدرنال از مغز یا مدولای آن بیشتر است. بطوریکه برداشتن این بخش موجب مرگ می شود در حالیکه تخریب و یا برداشتن بخش مدولا فقط اختلالاتی را ایجاد می نماید.قشر غده آدرنال هورمون هایی با عنوان کورتیکوستروئید را تولید می کند که از جنس استروئید هستند. قشر آدرنال به ترتیب از خارج به داخل از سه لایه تشکیل شده است که عبارتند از :

·         بخش گلومرولا که نسبتا نازک بوده و ترشح مینرالوکورتیکوئیدها مانند آلدوسترون را بر عهده دارند که در متابولیسم ترکیبات معدنی بویژه سدیم و پتاسیم نقش دارند.

·         بخش فاسیکولا که ضخامت بیشتری دارد و ترشح گلوکوکورتیکوئیدها مانند کورتیزول و کورتیکوسترون را بر عهده دارد که بر متابولیسم مواد قندی اثر گذاشته و قند خون را زیاد می کنند. همچنین بر متابولیسم پروتئین ها و چربی ها نیز نقش دارند.

·         بخش رتیکولا که در مجاورت قسمت مرکزی غده آدرنال قرار دارد ترشح آندروژن ها را بر عهده دارد که فعالیت آنها شبیه هورمون های جنسی نر و ماده می باشد.

 

اثرات فیزیولوژیک هورمون های قشر آدرنال 

    هورمون های قشر آدرنال دارای دو اثر مهم مینرالوکورتیکوئیدی و گلوکوکورتیکوئیدی و اثرات ضعیف آندروژنی هستند. تقریبا تمام اثرات گلوکوکورتیکوئیدی مربوط به کورتیزول و اثرات مینرالوکورتیکوئیدی مربوط به آلدوسترون است.کورتیزول دارای اثر مینرالوکورتیکوئیدی مختصری نیز است ولی اثر آلدوسترون در احتباس سدیم 500 برابر قوی تر از کورتیزول است. با توجه به میزان ترشح آلدوسترون ( 150 میکروگرم) و کورتیزول (20 تا 25 میلی گرم) در شبانه روز مسلم است که اثرات گلوکوکورتیکوئیدی منحصر به کورتیزول است و این هورمون بعلت ترشح بسیار زیادتر از آلدوسترون، قسمتی از اثرات مینرالوکورتیکوئیدی در بدن را نیز انجام می دهد.

 

·        اثرات گلوکوکورتیکوئیدها : به علت پخش گیرنده های کورتیزول در نقاط مختلف بدن این هورمون آثار فیزیولوژیک وسیعی را در همه جای بدن موجب می شود. مهمترین اثر کورتیزول افزایش مقاومت بدن در مواقع استرس و تداوم حیات است.اثرات عمده کورتیزول عبارتند از :

1.      اثر در سوخت و ساز مواد قندی : اثر اصلی کورتیزول هنگامیکه گلوکز مورد احتیاج نباشد، افزایش ذخیره گلیکوژن در کبد و به مقدار کمتر در عضلات و قلب است. ولی در شرایط بی غذایی موجب می شود که بافتهای مهم بدن گلوکز کافی دریافت کنند، اگر فردی از خوردن غذا خودداری کند پس از مدتی ذخیره گلوکز تمام می شود، در صورتیکه وجود گلوکز برای فعالیت مغز ضروری است. در چنین شرایطی کورتیزول از طرق مختلفی قند خون را افزایش می دهد.

2.      اثر بر سیستم عصبی : تغییرات میزان کورتیزول سبب تغییراتی در آستانه حس ها ، حافظه ، هوش و تمرکز مغزی می شود. این اثرات در کمبود کورتیزول بصورت افسردگی ، خمودگی و ندرتا روان پریشی و نیز تغییراتی در حس های شنوایی، چشایی و بویایی می گردد. این تغییرات احتمالا از طریق کاهش جریان خون مغزی و اثر بر هدایت جریان های عصبی و تحریک پذیری سلول های عصبی ایجاد می شوند.

3.     اثرات ضد التهابی : کورتیزول از طریق کاهش نفوذپذیری مویرگ ها از نشت پلاسما بداخل بافتها جلوگیری کرده و سبب کاهش التهاب و  التیام سریعتر زخم ها می گردد    

   همچنین کورتیزول در متابولیسم مواد پروتئینی و چربیها، در حفظ فشار خون طبیعی ، مقاومت عضلات، افزایش اسید معده ، در تکامل رشد ریه در جنین، جذب آب و سدیم در کلیه ها ، کاهش لنفوسیت های خون و در بعضی از حیوانات در شروع و ادامه زایمان نقش موثری ایفا می نماید.

 

·        اثرات مینرالوکورتیکوئیدی: اگر چه بعضی از استروئید های قشر آدرنال مانند کورتیکوسترون و کورتیزول دارای اثرات مینرالوکورتیکوئیدی هستند ولی مهمترین مینرالوکورتیکوئید در انسان آلدوسترون است که دارای اثرات زی ر می باشد:

1.     کاهش دفع سدیم از ادرار

2.     افزایش دفع پتاسیم و یون هیدروزن در ادرار

3.     افزایش جذب آب در کلیه و جلوگیری از هدر رفتن آب بدن

 

·        اثرات آندروژنی: در قشر غده آدرنال چند هورمون جنسی نر ( آندروژن ) و به مقدار کمتری هورمونهای جنسی ماده ( استروژن و پروژسترون ) ساخته می شوند. آندروژن های  قشر آدرنال در جنس نر به رشد اندام های جنسی در دوران کودکی کمک می نمایند.آندروژن های قشر آدرنال اثرات خفیفی در زنان نه تنها قبل از بلوغ بلکه در سراسر زندگی دارند.قسمت زیادی از رشد مو های زیر بغل و زهار در زنان ناشی از عمل این هورمون هاست.  در زنان اگر ترشح آندروژن های قشر آدرنال از حد طبیعی بیشتر شود ، نشانه هایی از صفات ثانویه جنسی مردانه مانند بم شدن صدا ، پرمویی (Hirsutism ) کاهش رشد پستان ها و بزرگ شدن کلیتوریس(Clitoris ) ظاهر می گردد.که به این اختلال سندرم آدرنوژنیتال گویند.

 

هیپوکورتیکوئیدی و هیپرکورتیکوئیدی:

    کمبود هورمون های قشر غده آدرنال(هیپوکورتیکوئیدی ) باعث بیماری آدیسون(Addison ) و افزایش غیر طبیعی آنها موجب بیماری کوشینگ می شود. در بیماری آدیسون که در اثر تحلیل و کوچک شدن قشر آدرنال ایجاد می شود، حجم خون و فشار آن و بازده قلبی کاهش می یابد و ضعف و رخوت عمومی همراه با پیگمنتاسیون ( ایجاد لکه های قهوه ای و سیاه ) در نواحی نازک پوست بویژه در مخاط لب ها و نوک پستان ها می گردد. اگر بیمار درمان نشود در ظرف چند روز تا چند هفته بعلت ضعف شدید و شوک گردش خونی می میرد.

   در بیماری کوشینگ که از رشد بیش از حد قشر آدرنال(هیپرکورتیکوئیدی ) به وجود می آید، بافت چربی در نواحی گردن و پشت افزایش می یابد ولی دست و پا ها لاغر می شوند، ضعف عضلانی عارض می شود و پوست نازک و استخوان ها شکننده شده و افسردگی و اضطراب و اختلال در حافظه نیز ایجاد می شود.بعلاوه در این بیماران صورت خیزدار و پف کرده و حاوی جوش های فراوان همراه با رشد زیاد مو در صورت مشاهده می گردد.

 

تنظیم ترشح کورتیکوستروئیدها

   ترشح کورتیزول و کورتیکوسترون و آندروژن های غده آدرنال به وسیله هورمون آدرنوکورتیکوتروپین(ACTH ) که محرک قشر آدرنال است و از هیپوفیز قدامی ترشح می شود، تنظیم می گردد. ترشح ACTH   نیز به نوبه خود توسط فاکتور آزادکننده کورتیکوتروپین(CRF ) تنظیم می شود.

   درد و ناراحتی های عصبی و روانی با تاثیر بر هیپوتالاموس ، ترشح CRF را افزایش می دهند که در نتیجه آن به افزایش ترشح کورتیکوستروئید ها منجر می شود.بالا رفتن میزان کورتیزول در خون با اثر مستقیم بر هیپوتالاموس و هیپوفیز باعث کاهش ترشح CRF و ACTH می گردد.بر عکس هنگام کاهش کورتیزول در خون ترشح هورمون های مذکور افزایش می یابد. ترشح هورمون های کورتیزول و CRF و ACTH در شبانه روز حالت نوسانی دارد ، بطوریکه در ساعات اولیه صبح زیاد و در هنگام غروب کم است.

 

ضمناً کورتیزل را عامل اصلی چاقی شکمی و سکته های قلبی وموارد دیگر میدانند.

 

خوب حالا این سوال پیش میاد که کورتیزول چه ربطی به بدنسازی دارد؟

همانطور که قبلاً گفتم بدن برای تامین ذخائر گلیکوژن خود شروع به ترشح کورتیزول میکنه و این هورمون به سراغ بافتهای عضلانی رفته و با شکستن این بافتها شروع به تبدیل کردن آنها به گلیکوژن میکنه یعنی تلاشهای تمرینی و تغذیه ای ما در مرز نابودی برای مقابله با این وضعیت و جلو گیری از ترشح بی موقع کورتیزل چون بدن خالی از انرژی و گلیکوژن میباشد باید فوراً یک ماده غذایی که سریع تبدیل به انرژی میشود به آن رساند بهترین گزینه در این حالت کربو هیدراتهای ساده مانند سیب , انگور و.... میباشند که علاوه بر رساندن انرژی فوری باعث ترشح هورمون انسولین در بدن میشود که ترشح انسولین مانع از ترشح کورتیزل میشود و علاوه بر ان قند خون را نیز تنظیم میکند

نظرات() 
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :